Η δραστηριότητα των αθλητικών συλλόγων με την καλαθοσφαίριση άρχισε στην περιοχή της Βέροιας το 1949, με την ομάδα του Α.Σ. ΒΕΡΜΙΟ ΒΕΡΟΙΑΣ. Ο πρώτος αγώνας πραγματοποιήθηκε στην Βέροια με μία ομάδα επίλεκτων μοίρας του Αμερικανικού στόλου, που ναυλοχούσε στο λιμάνι της Θεσ/νικης μπροστά σε πλήθος κόσμου. Στην συνέχεια η ομάδα αυτή περιορίστηκε σε φιλικούς μόνο αγώνες με ομάδες της Θεσ/νικης. Έκτοτε άρχισαν να δημιουργούνται νέοι σύλλογοι καλαθοσφαίρισης.

Το 1962 ο Α.Σ. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΒΕΡΟΙΑΣ, ο οποίος και συμμετέχει στο Πρωτάθλημα της Β Κατηγορίας της Θεσ/νίκης, επειδή δεν υπήρχαν ομάδες καλαθοσφαίρισης στην περιοχή.
Το 1965 δημιουργήθηκε ο Α.Σ. ΕΔΕΣΣΑΙΚΟΣ,ο οποίος επίσης συμμετείχε στο Πρωτάθλημα της Β Κατηγορίας της Θεσ/νίκης.
Το 1967 δημιουργήθηκε ο Α.Σ. ΤΟ ΒΕΛΒΕΝΤΟ, και το 1968 ο Σ.Φ.Κ. Ο ΠΙΕΡΙΚΟΣ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ.
Οι τέσσερις αυτές ομάδες συμμετείχαν στο πρώτο επίσημο πρωτάθλημα της Τοπικής επιτροπής που πρωτολειτούργησε ως Τ.Ε./Κεντροδυτικής Μακεδονίας την αγωνιστική περίοδο 1967-68.

Η Τ.Ε./Κεντροδυτικής Μακεδονίας είχε έδρα την Βέροια (πρώτη Τ.Ε. στην επαρχία)και η οποία άρχισε να διοργανώνει επίσημα τα πρωταθλήματα στην περιοχή της που περιελάμβανε τους Νομούς ΗΜΑΘΙΑΣ - ΠΙΕΡΙΑΣ - ΠΕΛΛΑΣ - ΚΙΛΚΙΣ - ΚΟΖΑΝΗΣ - ΓΡΕΒΕΝΩΝ - ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ και ΦΛΩΡΙΝΑΣ. Πρόεδρος της Τ.Ε./ΚΕΝΤΡΟΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ υπήρξε ο ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ ΑΡΙΣΤΑΡΧΟΣ, απο το 1967 έως το 1979.

Το 1980 εγκρίθηκε η λειτουργία της Ένωσης Καλαθοσφαιρικών Σωματείων Κεντρικής & Δυτικής Μακεδονίας (Ε.ΚΑ.Σ.ΚΕ.ΔΥ.Μ.) με έδρα την Βέροια.
Οι σύλλογοι που υπέγραψαν το καταστατικό δημιουργίας της Ένωσης είναι Α.Σ. ΦΙΛΙΠΠΠΟΣ ΒΕΡΟΙΑΣ, ΓΑΣ ΒΕΡΟΙΑΣ, ΓΑΣ ΕΔΕΣΣHΣ, Σ.Φ.Κ. Ο ΠΙΕΡΙΚΟΣ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ, Γ.Α.Σ. ΑΡΧΕΛΑΟΣ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ, Φ.Σ. ΕΘΝΙΚΟΣ ΚΟΖΑΝΗΣ, ΦΑΣ ΝΑΟΥΣΑ, ΕΓΣ ΖΑΦΕΙΡΑΚΗΣ ΝΑΟΥΣΑΣ, ΦΕΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΣΚΥΔΡΑΣ, Φ.Ο. ΑΡΙΔΑΙΑΣ, ΓΑΣ Μ.ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΓΙΑΝΝΙΤΣΩΝ.
Το 1988 με απόφαση το Δ.Σ. της Ε.Ο.Κ., αποφασίσθηκε ο διαχωρισμός της Ε.ΚΑ.Σ.ΚΕ.ΔΥ.Μ. σε δύο Ενώσεις την Ε.ΚΑ.Σ.ΚΕ.Μ. με έδρα τη Βέροια και την Ε.ΚΑ.Σ.ΔΥ.Μ. με έδρα την Κοζάνη.
Το 1989 εγκρίθηκε η λειτουργία της Ένωσης (Ε.ΚΑ.Σ.ΚΕ.Μ.) από την Γ.Γ.Α.
Η Ένωση πάντα διαδραμάτιζε ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο στα δρώμενα του Ελληνικού Μπάσκετ, με αποτέλεσμα να έχει διοργανώσει με μεγάλη επιτυχία πολλές και σημαντικές διεθνείς διοργανώσεις, μεταξύ των οποίων:
Το Πανευρωπαϊκό πρωτάθλημα Παίδων το 1991 (Κατερίνη-Καστοριά)
Το τσάλεντζ-ράουντ του Πανευρωπαϊκού πρωταθλήματος Παίδων το 1999 (Κατερίνη)
Το τσάλεντζ-ράουντ του Πανευρωπαϊκού πρωταθλήματος Νεανίδων το 2000 (Κατερίνη)
Το τσάλεντζ-ράουντ του Πανευρωπαϊκού πρωταθλήματος Νέων Γυναικών το 2001 (Κολινδρός)
Το τσάλεντζ-ράουντ του Πανευρωπαϊκού πρωταθλήματος Εφήβων το 2002 (Έδεσσα)

Από το 1997 διεξάγεται ανελλιπώς από την Ε.Ο.Κ. την ΕΚΑΣΚΕΜ και τον ΔΗΜΟ ΚΟΛΙΝΔΡΟΥ το camp KOΛΙΝΔΡΟΥ, το οποίο από το 2002 έγινε διεθνές και συμμετέχουν αθλητές από χώρες της FIBA Europe.

Σήμερα στην δικαιοδοσία της Ένωσης είναι πενήντα εννέα (59) ομάδες που ανήκουν στους Νομούς ΗΜΑΘΙΑΣ, ΠΙΕΡΙΑΣ, ΚΙΛΚΙΣ & ΠΕΛΛΑΣ.

Πρόεδροι της Ε.ΚΑ.Σ.ΚΕ.ΔΥ.Μ. υπήρξαν οι παρακάτω:
ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ ΑΡΙΣΤΑΡΧΟΣ Απο το 1980 έως το 1989

Πρόεδροι της Ε.ΚΑ.Σ.ΚΕ.Μ. υπήρξαν οι παρακάτω:
ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ ΑΡΙΣΤΑΡΧΟΣ Απο το 1989 έως το 1999
ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Απο το 2000 έως το 2009
ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΟΥΛΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ Από το 2009

Η ΕΚΑΣΚΕΜ διοργανώνει τα παρακάτω πρωταθλήματα:
Α΄ΑΝΔΡΩΝ
Α΄ΓΥΝΑΙΚΩΝ
Β΄ΑΝΔΡΩΝ
ΕΦΗΒΩΝ
ΝΕΑΝΙΔΩΝ
ΠΑΙΔΩΝ
ΚΟΡΑΣΙΔΩΝ
ΠΑΜΠΑΙΔΩΝ
ΠΑΓΚΟΡΑΣΙΔΩΝ
ΚΥΠΕΛΛΟ ΑΝΔΡΩΝ
Επίσης η Ένωση διοργανώνει τα παρακάτω Τουρνουά
ΤΟΥΡΝΟΥΑ ΜΙΝΙ ΑΓΟΡΙΩΝ
ΤΟΥΡΝΟΥΑ ΜΙΝΙ ΚΟΡΙΤΣΙΩΝ
ΤΟΥΡΝΟΥΑ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΑΓΟΡΙΩΝ
ΤΟΥΡΝΟΥΑ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΚΟΡΙΤΣΙΩΝ